"Nee, ik kan niet mee. Ik heb nog zoveel te doen."
Je vriendin had gevraagd of je meeging om iets te drinken.
En eigenlijk had je daar keiveel zin in.
Maar ja. Die berg strijk. Dat bericht dat je nog moest beantwoorden. Die afspraak die je al dagen voor je uitschuift.
Dus je blijft thuis.
Vijf minuten later pak je je telefoon.
"Ik ga gewoon nog even scrollen en dan begin ik er écht aan."
Twee uur later.
Nog niets gedaan.
Je vriendin heeft ondertussen een gezellige avond gehad. Jij zit nog steeds op dezelfde plek.
De taken liggen er nog.
En nu voel je je ook nog eens schuldig omdat je niet bent meegegaan.
Je hebt niet alleen je taken uitgesteld. Je hebt ook een stukje van je leven aan je voorbij laten gaan.
En weet je wat misschien nog het vermoeiendste is?
Dat je hoofd er niet mee stopt wanneer jij eindelijk wilt rusten.
Je stelt iets uit om rust te krijgen. Maar zelfs 's nachts laat het je niet los.
Tijdens mijn The Root-sessies met vrouwen begon ik een rode draad te zien die me raakte.
Vrouwen vertelden me dat ze 's nachts wakker liggen van alles wat ze nog moesten doen. Van taken die blijven liggen. Van dingen die ze opnieuw hebben uitgesteld.
En dat vind ik zo belangrijk om eens bij stil te staan.
Want stel je eens voor.
Je ligt eindelijk in bed.
Het huis is stil.
Je hebt de hele dag van alles gedaan. Of misschien juist veel minder dan je van plan was.
Je wilt gewoon slapen.
En plots begint het.
"Shit. Dat bericht heb ik nog altijd niet beantwoord."
"Ik moet morgen echt die afspraak maken."
"En die was ligt er ook nog."
"Waarom heb ik dat vandaag nu weer niet gedaan?"
Je draait je om.
Probeert aan iets anders te denken.
En ondertussen is je hoofd precies een vergadering aan het houden waar jij nooit toestemming voor hebt gegeven. 🤣
Daar lig je dan.
Moe. Maar klaarwakker.
Je hebt die taken de hele dag uitgesteld. Maar in je hoofd ben je er misschien al uren mee bezig geweest.
En daar zit een veel grotere kost dan we vaak beseffen.
Het ergste aan uitstellen is soms niet wat er blijft liggen
Laten we even teruggaan naar die berg strijk.
Maandag zie je hem staan.
"Pfff. Geen goesting. Morgen dan maar."
Dinsdag loop je er opnieuw voorbij.
"Shit, die strijk ook nog."
Woensdag komt er een moeilijk gesprek bij dat je niet wilt voeren.
Donderdag merk je dat je sneller geïrriteerd reageert wanneer iemand iets van je vraagt.
Vrijdag zeg je een leuk moment af omdat je vindt dat je eerst je achterstand moet wegwerken.
Zaterdag kijk je naar alles wat je niet hebt gedaan.
En dan komt die gedachte:
"Waarom kan ik nu nooit eens gewoon doen wat ik zeg?"
Kijk eens wat daar gebeurt.
Op maandag had je een taak die je niet wilde doen.
Op zaterdag heb je die taak misschien nog steeds.
Maar ondertussen is er iets bij gekomen.
Een oordeel over jezelf.
Je begint te denken dat je geen discipline hebt.
Dat je nooit iets afwerkt.
Dat je anderen altijd ziet vooruitgaan terwijl jij blijft stilstaan.
En misschien begin je zelfs te geloven dat er iets mis is met jou.
Op maandag had je een berg strijk.
Op zaterdag heb je een berg strijk én een identiteitscrisis.
Gezellig. 🤣
En dát is waar ik het graag over wil hebben.
Want uitstellen gaat niet altijd alleen over de dingen die je niet doet.
Het gaat ook over wat er ondertussen met jou gebeurt.
Wat kost uitstellen je op lange termijn?
Misschien denk je bij uitstelgedrag vooral aan verloren tijd.
Maar als je voortdurend blijft rondlopen met onafgewerkte taken, kan het op verschillende vlakken beginnen doorwegen.
1. Je hoofd krijgt moeilijker rust
Je bent iets leuks aan het doen, maar ergens op de achtergrond denk je aan wat je nog moet regelen.
Je zit in de zetel, maar kunt niet volledig ontspannen.
Er is voortdurend dat stemmetje: "Ik zou eigenlijk nog..."
Zelfs op momenten waarop je bewust niets wilt doen, blijven die openstaande taken aandacht vragen.
2. Je nachtrust kan eronder lijden
Sommige vrouwen vertelden tijdens mijn The Root-sessies dat ze 's nachts wakker liggen van alles wat ze nog moesten doen.
Dat kan enorm vermoeiend zijn.
Want een onafgewerkte taak ligt niet alleen op je bureau of in je wasmand.
Ze kan ook door je hoofd blijven spoken.
Er is wetenschappelijk onderzoek dat verbanden laat zien tussen onafgewerkte werktaken, piekeren en slaapproblemen. Dat betekent niet dat uitstelgedrag automatisch slecht slapen veroorzaakt, maar het laat wel zien waarom die mentale belasting aandacht verdient.
Bronnen: Syrek e.a. (2017), dagboekonderzoek naar onafgewerkte werktaken, piekeren en slaap. Kovalchuk e.a. (2026), onderzoek naar onafgewerkte werktaken, negatieve emoties en moeite met inslapen.
3. Je kunt sneller overprikkeld of prikkelbaar worden
Wanneer je hoofd vol zit en je minder goed slaapt, kun je merken dat je minder geduld hebt.
Dat je sneller reageert op je partner of kinderen.
Dat een gewone vraag plots aanvoelt als de zoveelste verplichting.
En soms voel je je achteraf nog slechter omdat je zo reageerde.
Weer iets om jezelf over te verwijten.
4. Je begint leuke dingen af te zeggen
Niet omdat je er geen zin in hebt.
Maar omdat je vindt dat je eerst nog van alles moet doen.
Eerst de administratie.
Eerst het huishouden.
Eerst die achterstand inhalen.
En dán mag je genieten.
Alleen komt er altijd wel iets nieuws bij.
Waardoor plezier, rust en verbinding steeds opnieuw naar achter schuiven.
En wanneer mag jij dan eigenlijk nog leven?
5. Je zelfvertrouwen krijgt telkens opnieuw een deuk
Je spreekt iets met jezelf af.
Je doet het niet.
Je bent teleurgesteld.
En de volgende keer dat je iets wilt veranderen, komt misschien al snel de gedachte:
"Ja, dat heb ik de vorige keer ook gezegd."
Je begint minder te vertrouwen op je eigen plannen en beslissingen.
En misschien stel je uiteindelijk zelfs dingen uit waar je écht naar verlangt, omdat je bang bent jezelf opnieuw teleur te stellen.
En als dat patroon zich blijft herhalen?
Dan kan er een lastige wisselwerking ontstaan.
Je ziet ergens tegenop en stelt het uit.
De onafgewerkte taak blijft door je hoofd spoken.
Je slaapt misschien minder goed.
De volgende dag ben je vermoeider, waardoor beginnen nog moeilijker kan voelen.
En vervolgens verwijt je jezelf dat het opnieuw niet gelukt is.
Een patroon dat zichzelf kan versterken.
Dat wil niet zeggen dat uitstellen automatisch tot slapeloosheid of gezondheidsproblemen leidt. Maar aanhoudend piekeren en slaaptekort verdienen wel aandacht, zeker wanneer ze je dagelijks functioneren beïnvloeden.
Het gaat dus niet alleen over een volle agenda. Het kan ook gaan over een hoofd dat nooit écht pauze krijgt.
Maar waarom stel je iets uit als je perfect weet dat het moet gebeuren?
Hier wordt het interessant.
Want hoeveel mensen weten eigenlijk niet wat ze moeten doen?
De meesten weten dat best goed.
Je weet dat je die afspraak moet maken.
Dat je dat gesprek moet voeren.
Dat je aan je project wilt beginnen.
Of dat je eindelijk eens een grens wilt aangeven.
En toch gebeurt het niet.
Waarom?
Omdat weten wat je wilt doen en je veilig of klaar voelen om het ook daadwerkelijk te doen twee verschillende dingen zijn.
Uitstelgedrag kan soms een manier zijn om tijdelijk aan een onaangenaam gevoel te ontsnappen.
En dat gevoel hoeft niet eens met de taak zelf te maken te hebben.
Misschien zie je op tegen de reactie van iemand.
Misschien ben je bang dat je iets verkeerd zult doen.
Misschien voelt de taak zo groot dat je niet weet waar te beginnen.
Of misschien ben je gewoon uitgeput.
En daar komen mijn favoriete dames op het toneel. 😁
Maak kennis met Vermijdende Vie
Vermijdende Vie is een van de beschermers uit je Innerlijke Team.
Zij is degene die zegt:
"Ik doe het straks wel."
"Morgen heb ik er meer energie voor."
"Ik ga eerst nog even iets anders doen."
En voor je het weet, heb je de volledige keuken opgeruimd terwijl je eigenlijk aan je administratie wilde beginnen. 🤣
Vie is niet de slechterik.
Ze probeert je te beschermen tegen iets wat op dat moment moeilijk, spannend of overweldigend voelt.
Ze zoekt onmiddellijke opluchting.
En eerlijk?
Dat werkt soms ook.
Wanneer je iets uitstelt, verdwijnt de druk van dat moment misschien even.
Alleen is dat niet altijd hetzelfde als rust.
Want zodra je opnieuw aan de taak denkt, kan dat ongemakkelijke gevoel terugkomen.
En soms nog wat sterker dan voordien.
Omdat er ondertussen meer werk ligt.
Omdat de deadline dichterbij komt.
Of omdat je jezelf nu ook verwijt dat je nog niet begonnen bent.
En alsof dat nog niet genoeg is, verschijnt Kritische Katty
Want Vie is vaak niet de enige die meespeelt.
Wanneer je opnieuw iets uitstelt, kan Kritische Katty de microfoon grijpen.
"Zie je wel. Je hebt het weer niet gedaan."
"Hoe moeilijk kan het nu zijn?"
"Anderen krijgen dat toch ook voor elkaar?"
En plots ben je niet meer bezig met een taak die niet gelukt is.
Je bent jezelf aan het vertellen dat jij niet goed genoeg bent.
Katty probeert je op haar manier te beschermen.
Ze wil dat je fouten voorkomt, voorbereid bent en niet teleurgesteld wordt.
Maar haar kritiek kan je net nog onzekerder maken.
Waardoor beginnen misschien nóg moeilijker wordt.
Zie je hoe die twee elkaar kunnen versterken?
Vie probeert je ongemak te besparen.
Katty wil voorkomen dat je het opnieuw verkeerd doet.
En ondertussen geraak jij steeds verder verwijderd van wat je eigenlijk wilt.
Maar wist je dat uitstelgedrag niet altijd door Vie alleen komt?
Dit vind ik een heel belangrijk onderscheid.
Want twee mensen kunnen exact hetzelfde gedrag vertonen, terwijl er iets helemaal anders achter zit.
Neem dat moeilijke gesprek.
Misschien is het Bange Bea die denkt:
"Wat als die persoon boos wordt?"
Misschien is het Pleasende Petra die denkt:
"Ik wil niemand teleurstellen."
Of is het Overdenkende Olga die al vijftien mogelijke scenario's aan het analyseren is.
Bij een project kan Perfectionistische Peggy de lat zo hoog leggen dat je niet durft te beginnen.
En soms is Vermoeide Vero gewoon op.
Dan heb je misschien geen extra duwtje nodig.
Maar rust.
En precies daarom vind ik het zo belangrijk om verder te kijken dan alleen het gedrag.
Want wanneer je niet begrijpt wat jou tegenhoudt, blijf je misschien oplossingen proberen die helemaal niet aansluiten bij wat je nodig hebt.
Wat zou Zachte Zoë anders doen?
Laten we nog eens teruggaan naar die strijk.
Stel je voor dat Zachte Zoë maandag voor dezelfde berg staat.
Ook zij heeft geen goesting.
Ook zij zou liever iets anders doen.
Maar ze denkt:
"Ik begin gewoon met een paar stukken. Dan zie ik wel."
Ze begint.
En na enkele minuten merkt ze dat het eigenlijk best meevalt.
Ze is nu toch bezig en besluit de strijk af te werken.
Mooi meegenomen.
Maar vrijdag liggen er alweer nieuwe taken te wachten.
En wanneer haar vriendin vraagt of ze meegaat om iets te drinken, denkt Zoë:
"Er liggen nog dingen op me te wachten. Maar die mogen wachten. Ik ga mee."
Want hier zit voor mij het belangrijkste verschil.
Zoë is niet de vrouw die altijd alles gedaan krijgt.
Ze is ook niet de vrouw die iedere dag productief moet zijn.
Ze is de vrouw die leert bewust te kiezen.
Soms betekent dat dat ze ergens aan begint, ook al heeft ze geen goesting.
Soms betekent het dat ze iets bewust laat liggen.
Omdat ze behoefte heeft aan rust.
Aan plezier.
Aan verbinding.
Of gewoon omdat ze vandaag zin heeft om iets anders te doen.
Zonder eerst haar volledige takenlijst te moeten afwerken om dat te verdienen.
Want sinds wanneer moeten we eigenlijk eerst alles gedaan hebben voordat we mogen genieten van ons leven?
En trouwens...
Wanneer zou dat moment ooit komen?
Er komt altijd nieuwe was. 😂
Hoe weet je of je aan het vermijden bent of écht rust nodig hebt?
Misschien vraag je je nu af:
"Oké, maar hoe weet ik nu of ik mezelf tegenhoud of gewoon geen energie heb?"
Dat is een heel terechte vraag.
Want niet alles wat je uitstelt, is vermijding.
Soms ben je moe.
Soms is je hoofd overbelast.
Soms heb je te veel verplichtingen.
En soms voelt de eerste stap gewoon veel groter dan hij uiteindelijk blijkt te zijn.
Daarom wil ik je een kleine oefening meegeven.
De vijfminutenoefening
Wanneer je de volgende keer merkt dat je ergens niet aan begint, spreek dan eens met jezelf af:
"Ik hoef het niet af te werken. Ik ga er gewoon vijf minuten mee aan de slag."
Niet om jezelf te verplichten om daarna door te gaan.
Maar om te ontdekken wat er gebeurt.
Na vijf minuten stel je jezelf twee vragen.
1. Hoe voelt het nu?
Merk je dat je gemakkelijker in je ritme komt?
Dat de weerstand wat afneemt?
Dat het eigenlijk minder erg is dan je vooraf dacht?
Dan kun je ervoor kiezen om verder te doen.
2. Wat heb ik nu nodig?
Voelt het nog steeds zwaar?
Merk je dat je uitgeput bent?
Of dat er iets anders meespeelt?
Dan mag je ook stoppen.
Vijf minuten beginnen is geen wetenschappelijke test waarmee je met zekerheid vermijding van vermoeidheid onderscheidt.
Het is een kleine manier om jezelf beter te leren kennen.
En dat is uiteindelijk veel waardevoller dan jezelf telkens opnieuw te verplichten om door te doen.
Misschien heb je niet nóg meer discipline nodig
Misschien heb je al van alles geprobeerd.
Planningen.
To-dolijstjes.
Nieuwe gewoontes.
Motivatievideo's.
Nog eens een nieuwe agenda. Want misschien ligt het daaraan. 🤣
En misschien werkte dat allemaal wel even.
Maar zodra je opnieuw in een moeilijke situatie terechtkwam, viel je terug in dezelfde patronen.
Dan wil ik je uitnodigen om iets anders te proberen.
In plaats van jezelf af te vragen:
"Waarom lukt mij dat nu weer niet?"
Kun je jezelf afvragen:
Wat voel ik wanneer ik eraan denk?
Wat probeer ik misschien te vermijden?
Ben ik bang voor de reactie van iemand?
Moet ik het van mezelf perfect doen?
Voelt het alsof ik mijn vrijheid verlies wanneer iets moet?
Of ben ik zo moe dat ik eigenlijk rust nodig heb?
En wat zou ik nu kunnen doen dat zowel rekening houdt met mezelf als met wat ik belangrijk vind?
Want dat is waar voor mij echte verandering begint.
Niet bij jezelf nog harder pushen.
Maar bij begrijpen waarom je doet wat je doet.
Zodat je niet langer alleen automatisch reageert vanuit oude patronen, maar steeds vaker zelf kunt kiezen.
Want uiteindelijk gaat dit niet over die berg strijk
Die wasmand is maar een voorbeeld.
Het gaat over dat gesprek dat je al maanden uitstelt.
De grens die je niet durft aan te geven.
Het project waar je zo enthousiast over bent, maar waar je niet aan begint.
De beslissing die je maar blijft analyseren.
De droom die telkens opnieuw op de achtergrond verdwijnt.
En de avonden waarop je wilt genieten, maar in je hoofd nog bezig bent met alles wat je had moeten doen.
Misschien herken je zelfs dat je bepaalde dingen niet meer probeert omdat je bang bent opnieuw teleurgesteld te worden in jezelf.
En dat vind ik misschien nog wel het pijnlijkste.
Niet die taken die blijven liggen.
Maar de momenten waarop je jezelf steeds minder ruimte geeft om te leven zoals jij eigenlijk wilt.
Want je leven hoeft niet te wachten tot je volledige takenlijst afgevinkt is.
En je hoeft jezelf niet eerst te veranderen in een perfect gedisciplineerde versie van jezelf om vrijer te mogen leven.
Je mag leren begrijpen wat jou tegenhoudt.
En van daaruit stap voor stap andere keuzes maken.
Op jouw manier.
Op jouw tempo.
En mét je Innerlijke Team.
Je weet wat je wilt doen. Maar wie houdt je tegen?
Misschien herken je Vermijdende Vie in dit verhaal.
Of hoor je vooral Kritische Katty wanneer iets niet lukt.
Misschien zijn het Bange Bea, Pleasende Petra, Overdenkende Olga, Perfectionistische Peggy of Vermoeide Vero die op bepaalde momenten mee aan de microfoon staan.
Ze hebben allemaal hun eigen manieren om je te proberen beschermen.
En je hoeft ze niet weg te duwen of tegen ze te vechten.
Je kunt leren herkennen wat er gebeurt, begrijpen wat ze proberen te voorkomen en zelf opnieuw de leiding nemen.
Je beschermers mogen meepraten. Maar ze hoeven niet altijd te beslissen. ❤️
Ontdek welk teamlid bij jou vaak de microfoon grijpt
Met mijn gratis Innerlijke Team-test ontdek je in ongeveer twee minuten welke beschermers bij jou vaak op de voorgrond staan.
Je krijgt meer inzicht in hoe dat patroon zich kan tonen en een eerste kleine stap om er bewuster mee om te gaan.
Doe de gratis Innerlijke Team-testWant weten wat je wilt is één ding.
Jezelf begrijpen op het moment dat je het niet doet?
Dáár kan iets beginnen veranderen. ❤️